عبد الرحمن ، عثمان و على عليه السّلام را به منزلهء نامزدهاى جدى خلافت در نظر داشت ، امّا به آنان هشدار داده بود هر كدام كه به خلافت رسيدند به خويشان خود ميدان ندهند . « 1 » بر اساس اين روايت عبد الرحمن اولين مخاطب عمر بود كه شايد مفهوم آن اين باشد كه عمر ترجيح مىداده وى جانشينش باشد . در واقع بعيد نيست كه عمر در بين اين سه نفر بيشتر از همه به عبد الرحمن و كمتر از همه به على عليه السّلام اعتماد داشته است . امّا عبد الرحمن خيال رسيدن به خلافت را نداشت و خود را از صحنه رقابت كنار كشيد تا در عوض ساير نامزدها او را به داورى بپذيرند . از آنجا كه زبير و سعد از جانب خود يا طلحه مدّعى خلافت نبودند « 2 » فقط عثمان و على عليه السّلام باقى مىماندند . على عليه السّلام در دفاع از خود ، به خويشاوندى خود با پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و پشتيبانى پرشور و مداومش از او اشاره كرد ، امّا عثمان به صورت انفعالى نامزدى خود را حفظ كرد . عبد الرحمن علاوه بر آن‌كه با هر يك از نامزدها جداگانه گفتگو كرد ، شبانه با رهبران قريش به مشورت پرداخت و حمايت قاطع آنان را از عثمان به دست آورد . با نامزدى عثمان ، بنى عبد شمس ديگر اجبارى نمىديدند كه از خويشاوند دور تر خود ، على عليه السّلام پشتيبانى كنند . مخزوميان نيز در برابر پسر عم پيامبر از عثمان طرفدارى كردند . عبد اللّه بن ابى ربيعه ، بزرگ مخزوميان و والى الجند به عبد الرحمن بن عوف چنين اخطار كرد : « شما اگر با على عليه السّلام بيعت كنيد ، ما خواهيم شنيد و نافرمانى خواهيم كرد ، امّا اگر با عثمان بيعت كنيد ، خواهيم شنيد و فرمان خواهيم برد . پس از خدا بترس اى پسر عوف . » « 3 » در شوراى منتخب ، على عليه السّلام عملا هيچ پشتيبانى نداشت . نقل شده كه على عليه السّلام و عثمان گفته‌اند اگر خود انتخاب نشوند ، ديگرى را ترجيح مىدهند . بنابر برخى روايات ، على عليه السّلام سعى داشت سعد را ترغيب نمايد كه به جاى عثمان از او پشتيبانى كند . امّا او

--> از تأثير او بر عمر آگاه بودند . ( 1 ) ابن سعد ، طبقات ، ج 3 / 1 ، ص 249 - 250 ؛ تاريخ اسلام ، ج 5 ، ص 65 ؛ عبد الرزاق ، مصنّف ، ج 5 ، ص 480 - 481 . ( 2 ) به نظر نمىرسد زبير بلافاصله خود را كنار كشيده باشد ، بر خلاف سعد كه از عبد الرحمن بن عوف پيروى كرد ( طبرى ، ج 1 ، ص 2792 ) . ( 3 ) بلاذرى ، انساب ، ج 5 ، ص 19 ؛ طبرى ، ج 1 ، ص 2785 ؛ آبوت ، مطالعاتى در پاپيروسهاى ادبى عربى ، ج 1 ، ص 81 ، 85 . عبد اللّه بن ابى ربيعه در زمان عمر والى الجند بود و عثمان نيز دوباره او را به همين منصب گماشت ( اغانى ، ج 1 ، ص 32 ) .